![]() جلسه دفاع رساله: مرتضی میرعبداللهی،گروه جنگلداری
ارائه کننده: مرتضی میرعبداللهی
چکیده: ارزیابی زوال درختان در شرايط محيطي متفاوت برای ارائه روشهاي اصولي در مديريت و پيشگيري از شيوع زوال گونههای مختلف ضروری است. منطقه حفاظتشده جنگل نيمهخشک سرد باغ شادی واقع در شهرستان خاتم در منطقه هرات تنها پوشش جنگلی طبیعی استان یزد با وسعتی نزدیک به 11665 هکتار میباشد. در سالهای اخیر درختان بادامکوهی، کیکم و بنه در این منطقه دچار زوال شده است و این تخریب به سرعت همه جنگل را فراگرفته است. هدف از این پژوهش تعیین فاکتورهای مستعدکننده زوال گونههای بادامکوهی، کیکم و بنه و شناسایی گونههای غالب آفات و عوامل بیماریزای مرتبط با این گونهها است. در این پژوهش عوامل رویشگاه و توده، حشرات و بیماریها در 45 قطعه نمونه در سه کلاس خشکیدگی تاجی برای تعیین عوامل مستعدکننده، مشارکتکننده و نقش اکولوژیک آنها مورد مقایسه قرار گرفتند. برای انجام این پژوهش در کل منطقه مورد مطالعه، تودههایی بر اساس 3 کلاس خشکیدگی تاج انتخاب شدند. سپس برای هر کلاس تاجخشکیدگی، 5 توده انتخاب شد و در هر توده سه قطعه نمونه با مساحت متغیر مستقر شد. با نمونهگیری از شانکرها و سرشاخههای آلوده و کشت آنها روی انواع محیطکشتها، عوامل قارچی مشارکتکننده در زوال، شناسایی و بیماریزایی آنها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد کلاس خشکیدگی شدید نسبت به کلاسهای خشکیدگی متوسط و کم بیشتر در محلهایی که شرایط رویشگاهی سختی از نظر رطوبت دارند رخ میدهد و به واسطه اینکه بیشتر تحت تنش رطوبتی است، توسط حشرات چوبخوار و عوامل بیماریزا بیشتر مورد هجوم قرار میگیرد. در مورد کلاسهای زوال متوسط و کم هرچند شرایط رویشگاهی متفاوتی دارند ولی رقابت و ساختار توده تفاوت شدت زوال بین این دو کلاس را رقم زده است. گونههای قارچی Wilsonomyces carpophilus، Thyrostroma Cornicola، Paecilomyces formosus، Collophorina paarla، Ulocladium consortiale، Comoclathris sp. و Fusarium avenaceum عوامل مشارکتکننده جدی در سرخشکیدگی و مرگ گونههای مورد بررسی هستند. ضعف درختان در نتیجه خشکسالی، افزایش دما و آفاتی مانند Peryphyllus sp.، Ocneria terebynthina Stgr.، Thaumetopoea solitaria، Xenopachys matthiesseni و Anthaxia permisa باعث افزایش شدت حمله این قارچها شده است. در واقع خسارت و زوال درختان جنگلی در این منطقه بیشتر ناشی از خشکسالی و تنشهای غیرزیستی است که باعث ضعف درختان شده و شرایط را برای آلودگی درختان به آفات و بیماریهای قارچی مستعد کرده است.
|